مطالعه تطبیقی شاخصه‌های مطلوب فضای داخلی خانه از دیدگاه زنان خانوار مطالعه موردی محلات آپارتمان نشین شهر بندرعباس

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

گروه معماری و شهرسازی، دانشگاه ملی مهارت ، تهران، ایران

10.22034/mpsh.2026.583466.1088
چکیده
در جامعه شهری بندرعباس، بیشتر اوقات زندگی افراد بویژه زنان در فضا‌های درون خانه سپری می‌شود، و شاخصه‌های فضای سکونت نقش زیادی در سلامت جسمی و روانی ساکنان دارند، بنابراین، شاخصه‌های فضایی مطلوب خانه‌های آپارتمانی را از دیدگاه زنان خانوار مورد پرسش قرار گرفت. فرآیند پژوهش شامل تدوین مبانی نظری، روش دلفی، پرسش-نامه‌های محقق-ساخت و تحلیل آماری است و بر مبنای متغیرهای دموگرافیک سن، درآمد، سطح تحصیلات، ترکیب خانوار، و سابقه سکونت به مطالعه تطبیقی شاخصه‌های مطلوب فضای داخلی خانه از دیدگاه زنان خانوار در خانه‌های آپارتمانی بندرعباس پرداخته شد. انتخاب ساکنان در محلات بندرعباس بر اساس محیط مسکونی آپارتمانی‌نشینی غالب محلات بود و با توجه به جدول کرجسی و مورگان، جمعیت محلات، 213 خانوار مورد پرسش قرار گرفت. داده‌های حاصل از پرسشنامه ساکنان با استفاده از نرم افزار SPSS 26 در سطح توصیفی و استنباطی تحلیل شده است. مطالعه تطبیقی شاخصه‌های مطلوب فضای داخلی خانه بر اساس متغیرهای ترکیب خانوار، سن، درآمد، سطح تحصیلات، و سابقه سکونت نیز بررسی شد. به طور کلی مطابق با نتایج، شاخصه «هماهنگی و تعادل» و پس از آن شاخصه «تناسب و مقیاس فضا» بالاترین میانگین اهمیت در بین شاخصه‌های فضای سکونت و «تنوع فضایی» و پس از آن «پیوستگی فضایی» پایین ترین میانگین اهمیت را در از دیدگاه شرکت کنندگان در پژوهش داشته‌اند. همچنین مقایسه نمودارهای خطی میانگین اهمیت شاخصه فضایی بین خبرگان و ساکنان نشان می‌دهد که در اکثر موارد بین دیدگاه ساکنان و خبرگان حوزه مسکن در شهر بندرعباس اختلاف نظر در حدود یک واحد مقیاس هفتگانه طیف لیکرت وجود دارد.